De mythische vlier

Van alle bomen en struiken is de vlier het meest omringd door legendes, bijgeloof en folklore.
Zij is vereeuwigd in sprookjes:’Vliermoedertje van Hans Ch. Andersen en ‘Vrouw Holle’ van de Gebroeders Grimm. Zij is het symbool voor zowel leven als dood en wedergeboorte.
Vroeger plantte men vlier vlakbij de boerderij, het liefst onder het keukenraam, omdat de vlier bescherming bood tegen kwade geesten, vliegen en ongedierte. Vanwege haar geneeskrachtige werking namen mensen vaak uit respect hun hoed af voor de Vlier. Ze noemden haar ‘Apotheek’.
6 januari- is ook de dag van Epifanie, de dag van de Vlier, de levenskracht is ingedaald, maar nog niet zichtbaar. Daarom wordt deze ‘vrouwenboom’ geëerd.
De Vlier staat voor ijver en is de biechtmoeder voor de mensheid, ze vertelt niets door.
Een sprookje van Vrouw Holle
Heel lang geleden, tijdens de twaalf heilige nachten, maakte Vrouw Holle zich gereed om naar het rijk van de mensen te gaan. Zo liep ze over een heide die onder de sneeuw lag. Ze vernam de stem van het gesteente en het stromen van het sap onder de bast van bomen en struiken. Ze werd de voorjaarsverwachting van alle verwelkte planten en bloemen gewaar. Maar daar stond ook een houterige, kale stuik, eenzaam en verlaten.
Vrouw Holle luisterde naar de kracht van de struik. “O Grote Moeder, gij hebt al uw kinderen nuttig gemaakt. De mensen hebben de hazelnoten en de wilgentenen nodig en zelfs de borstelige struikheide drogen zij om bezems te binden.” Ontroerd sprak ze glimlachend: “ Goed dan, je bent de mensen goed gezind en daarom zul je van nu af mijn struik zijn. Vlier zul je heten en mij zullen de mensen leren kennen als het Vliermoedertje.” En ze schonk de struik geneeskracht van zijn bast, zijn bloesem en in het bloedrode sap van zijn bessen. Toen er kwade tijden aanbraken, waarin de mensen door ziekte werden geplaagd, ontdekten ze de geneeskracht van het vlierbessensap. En ging de wijze spreuk van mond tot mond: “Vlier doet wonderen.” (Uit: Sprookjes van Vrouw, Karl Paetow)
Vlierbessentaart Tourta Samboukas
400 gram gewassen, afgeritste vlierbessen (evt. de helft bramen), ½ dl water
150 gram gemalen amandelen
3 eetlepels suiker + 1 eetlepel
Geraspte schil van 1 citroen
½ theelepel kaneelpoeder
1 borrelglaasje rum of likeur naar keuze
3 eieren gescheiden eiwit/dooiers
250 gram bloem
150 gram boter
50 gram dikke yoghurt of kwark
Snufje zout
Verwarm oven voor op 180°C.
Kneed de bloem met de koude boter en snufje zout tot een dik deeg, voeg de yoghurt toe en opnieuw kneden tot een soepel deeg is ontstaan, zet in de koelkast.
Doe de gewassen bessen/bramen met aanhangend water in een pan met de suiker en kook enkele minuten met de ½ dl water. Haal de pan van het vuur en voeg de gemalen amandelen, kaneel, citroenrasp en likeur of alcohol toe, laat afkoelen. Klop de eidooiers met de lepel suiker tot een mooie, dikke saus en roer hier de wat afgekoelde bessen door. De eiwitten met een mespuntje zout stijf kloppen en voorzichtig door de bessenmassa scheppen, dus niet kloppen of roeren, voorzichtig scheppen!
Verdeel het deeg over een ingevette springvorm of taartvorm en verdeel hier de bessenmassa over en bak in het midden van een matig warme oven (ongeveer 180°C) in ongeveer 40 minuten gaar.
Neem wat tijd voor jezelf en geniet van deze heerlijke, gezonde taart!
Vlierbessentaart –Tourta Samboukas
Herfst
Vlierbessen
Amandelen
Griekse yoghurt
Eiwit

Vlierbloesem siroop/limonade,

De vlier staat weer in bloei, wat ruikt het heerlijk, en wat kunnen we weer veel heerlijks maken van de vlierbloesem
Ga 2 recepten meegeven, een gekookte en ongekookte siroop, bijde zijn de hele winter houdbaar.

Voor de gekookte siroop hebt u nodig:
500 gr. Vlierbloesem
2 ½ ltr water
2 ½ kg suiker
50 gr citroenzuur

Kook de bloesem samen met het water en de suiker, blijf roeren tot de suiker goed is opgelost.
Voeg de citroenzuur toe en roer tot dit is opgelost.
Laat dit alles 24 uur staan, daarna zeven overbrengen in hele schone flessen met etiket en geniet een jaar lang van deze siroop die u op vele manieren kunt gebruiken.

Vlierbloesem siroop- Lemonada Samboukas
Lente
Vlierbloesem
Citroenzuur

Nu het recept voor ongeveer 1 ½ ltr geconcentreerde limonade siroop.

Vlierbloesem ongeveer 50 schermen of zoveel er in een glazen afsluitbare weckpot van een liter kunnen.
650 gr suiker per ½ ltr gezeefd sap
1 eetlepel citroenzuur per ½ ltr gezeefd sap
Een schoongeboende in stukken gesneden citroen (met schil)

Stop zoveel mogelijk vlierbloesemschermen zonder stelen in de schone pot.
Giet er gekookt afgekoeld water op zodat de bloemen helemaal onder komen te staan.
Doe de in stukken gesneden citroen erbij en laat afgedekt 24 uur op een warme plaats staan.
Giet de inhoud door een zeef met daarin een kaasdoek of bv een hele schone theedoek.
Vang het vocht op in een ruime schaal of pan en druk het vocht goed uit de bloemen.
Neem een grotere weckpot en voeg op elke 1 ½ ltr vocht 650 gr suiker en een eetlepel citroenzuur toe.
Zet de pot 3 dagen op een warme zonnige plaats schud af en toe zodat de suiker goed oplost.
Giet hierna de siroop in hele schone goed afsluitbare flessen, doop de doppen even in alcohol (bv jenever)en sluit de flessen, een etiket erop en geniet wederom een jaar lang van deze siroop.
Een blaadje spearmint samen met de vlierbloesem limonade stilt de grootste dorst, en is nog gezond ook.

Vlierbloesem siroop – Siropi Samboukas
Lente
Vlierbloesem
Citroenzuur
Citroen
VLIERBLOESEMSIROOP
Er zijn veel recepten van vlierbloesemsiroop, maar dit is mijn recept.

500 gr vlierbloesem (ver van de weg geplukt, s’ morgens vroeg op een mooie, droge, zonnige dag) vlak onder de bloem afgeknipt.
2 ½ liter water
2 ½ kilo suiker
50 gr citroenzuur

Kook de bloesem samen met het water en de suiker, roer af en toe om de suiker goed op te laten lossen.
Voeg citroenzuur toe en blijf roeren zodat ook deze oplost. Laat het 24 uur staan.
Zeef het sap, breng het weer aan de kook en laat het ongeveer 20 minuten koken, totdat het een siroop is geworden.
Zeef het nog een keer en giet het in brandschone flessen.
Deze siroop in een kopje thee doet wonderen bij verkoudheid en griep